قوم و تباری که در عصر هوش مصنوعی، انقلاب‌های فناورانه و فیزیک کوانتوم، هنوز اقتدار و آیندهٔ خود را در سایهٔ گروهی متحجر و قرون‌وسطایی چون طالبان جست‌وجو می‌کند، پیش از آن‌که سزاوار خشم و سرزنش باشد، مایهٔ ترحم است. زیرا این واقعیت نشان می‌دهد که این کتله ای انسانی هنوز با زمانهٔ خویش آشتی نکرده و در افق فکری ، عصری دیگر زندگی می‌کند.

در جهانی که ملت‌ها برای تسخیر دانش، فناوری و نوآوری با یکدیگر رقابت می‌کنند، چنگ زدن به جریان که نماد جزم‌اندیشی و ستیز با دستاوردهای جهان مدرن است، بیش از آن‌که نشانهٔ قدرت باشد، حکایت از نوعی عقب‌ماندگی تاریخی دارد. چنین وضعیتی ، روایت مردمانی است که قطار تاریخ از برابرشان گذشته، اما آنان همچنان در ایستگاهی متعلق به گذشته چشم به راه آینده ایستاده‌اند.

از همین رو، این پدیده پیش از آن‌که خشم برانگیزد، حس تأسف و ترحم را برمی‌انگیزد، زیرا نشان می‌دهد که چگونه یک قوم می‌تواند به جای جست‌وجوی راه برای همگامی با تحولات زمان، امید خود را به نیروهایی گره بزند که خود بازماندهٔ گذشته‌ و قهقرا اند. و شاید هیچ تراژدی‌ای برای یک جامعه سنگین‌تر از آن نباشد که در میانهٔ قرن بیست‌ویکم، هنوز با معیارهای قرون وسطایی دربارهٔ سرنوشت خویش تصمیم بگیرد.

دکتر نجیب سلام