تاریخ انتشار:   ۱۷:۵۶    ۱۳۸۸/۳/۳	کد خبر: 813	منبع:	نسخه چاپی

در یک کشوری کثیرالملیت با اقلیت های قومی چون افغانستان، تفکر حکومت قومی از قرنها به این سو وجود داشته، همواره سعی در جهتی به خرچ داده شده، تا نوعی حکومت قومی را با تسلط سیاسی-فرهنگی یک قوم بر سایری اقوام ساکن تحمیل گردد. تاریخ این سلطه جویی بر بنیاد وحشت و آدم کشی استوار بوده، تا آن حد که امیرعبدالرحمان خان پشتون تبار، هزاره ها را بر دهن توپ می بست، بر دختران شان توسط مردان پشتون تجاوز جنسی صورت گرفته، به کنیزی برده میشد، و خانه و زندگی شان تاراج میگردید. حتی این تفکر سلطه خواهی و قوم پرستی در دوران حکومت امیر امان الله خان، که در اصلاحگری و ترقی خواهی شهرت دارد، هم نمایان شده بود: در میان سایر نظامنامه های او، نظامنامه ای به نام "نظامنامه ناقلین به سمت قطغن" داشت. اینکه بعد از حکومت چند ماه امیر حبیب الله کلکانی- یک پادشاه فارسیوان- چی تصفیه کاری ها، جنایات و اعمال غیر انسانی در شمال کابل بالای اقوام غیر پشتون رخ داد، از یاد نرفته، لذا ضرورت به یاد آوری آن درینجا نیست.

هدف این نبشته مکث بالای این روند سیاسی یک تکی است که تاثیراتی گستردیی بالای تامین عدالت اجتماعی و انکشاف و ترقی دریک کشور" کثیر الملیت با اقلیت های قومی"، که ضمنآ همواره تحت تاثیر ممالک خارجی بوده (بخصوص: انگلیستان، روسیه و امریکا)، وارد میکند. سعی نویسنده ی این سطور درین است که بنابر نظر داشت حساسیت این موضوع، تکیه بالای حقایق سیاسی-اجتماعی کرده، تحلیل خود را ارائه کند. نسبت به داغ بودن موضوع انتخابات ریاست جمهوری درین روز ها، نویسنده موضوعی "چرا رییس جمهور باید باز یک پشتون باشد" را درین کدر ارزیابی میکند.

مهلت ثبت نام نامزدان ریاست جمهوری وشوراهای ولایتی کشور ساعت ۵ بعد از ظهر روز جمعه ۱۸ ثور ۱۳۸۸ به پایان رسید. طبق گزارش های نشر شده، تعداد نامزدان به ۴۴ رسیده است. اگر از عینک اتنیکی به آن نظر بی اندازیم میتوان گفت که یک لیست نسبی ملی است: از بشر دوست هزاره گرفته، تا اکبر بای ترکتبار، اشرف غنی احمد زی پشتون، لطیف پدرام تاجیک،.. شاید بگویی، چی یک دیموکراسی و عدالت.

چندی پیش به یکی از شبکه های مربوط به افغانستان که از امریکا نشر میشود، نگاه میکردم. گرداننده ای آن – یک پشتون تبار مربوط به شاخه محمدزایی- با لحن تمسخر آمیز چنین اظهاری در باره نامزدی بشر دوست کرد: "آقای بشر دوست یک شخصی خوب است، ولی چانس پیروزی او در انتخابات ریاست جمهوری وجود ندارد..." و بدتر از همه، گرداننده مذکور"هزاره بودن" بشردوست را یک مانع اساسی و جدی برای پیروزی او در انتخابات می پندارد، و این را بدبختانه بحیث یک واقیعت اجتماعی هم قبول میکند. این اظهار تبعیض آمیز- که در قرن۲۱ با تمام قوانین انسانی و بشری در تضاد است- را میتوان از دو زاویه تحلیل کرد:

الف: رییس جمهورافغانستان فقط یک پشتون تبار میتواند باشد و بس. اگر رییس جمهور تاجیک یا هزاره یا ترک تبار باشد، پشتون ها بدون در نظر داشت سلیقه های فکری و خصومت های بین القومی شان، همه دست به دست هم داده برای سرنگونی حکومت غیر پشتون- حکومتی که رییس جمهور آن غیر پشتون باشد- قیام میکنند. به این نوع طرز فکری "برتری خواهی اتنیکی" در کتاب خالد حسینی (کاغذپران باز) هم اشاره شده است: "افغانستان کشور پشتون هاست، اصل افغان ها پشتون ها اند." اظهار گرداننده تلویزیون مذکور را هم میتوان درین قالب تحلیل کرد. او بدون شک، برای مشروعیت دادن چنین فکر برتری خواهانه، آنرا به یک واقیعت اجتماعی تبدیل کرده، تا "حکمرانی تک تباری" در یک کشوری کثیرالملیت-اقلیت ها اتنیکی تداوم یابد، که کشور را سرانجام در بحران های وخیمتری غرق خواهد کرد.

ب: اگر فرض کنیم که گرداننده با اظهار آن چنین هدفی تبعیض آمیز نداشته، بلکه کوشش کرده تا مشکل جامعه ی ما را انعکاس بدهد. درین صورت هم نمیتوان چنین اظهاری را درست تلقی کرد. چرا؟ اگر چنین ذهنیتی هم موجود باشد- که یک هزاره، تنها بخاطر جرم(؟) هزاره بودن اش، رییس جمهور شده نمیتواند- وظیفه ی رسانه ها و بخصوص انعده ارگان های ترقی و عدالت خواه است تا بر ضد این طرز فکر پوسیده غیر انسانی و قبیله ای اقداماتی جدی نمایند، سعی نمایند تا اذهان انعده افراد را روشن بسازند. بنظر نویسنده، این روشن سازی و حرکت در جهت عدالت و برابری بخصوص فرض آن گرداننده محمد زایی و هوادارخاص خاندانی شاهی است، زیرا آنها بودند که یک جمعیت مردم ما را بنام هزاره تحقیر و توهین کرده، در حاشیه رانده و حقوق شهروندی شان آنها را سلب کردند. پس اگر گرداننده تلویزیون مذکور، یک کمی مسوولیت پذیر میبود، هرگز چنین اظهاری ضد انسانی و تبعیض آمیزی را نمیکرد.

دراکثری موارد، یکی از دلایلی که برای حمایت از همان طرز فکر"برتری خواهانه" صورت میگیرد، مسئله اکثریت-اقلیت است. در قدم اول باید یاد آور شوم که تا هنوز هیچ نوع نفوس شماری رسمی وقابل اعتبار در سطح کشور صورت نگرفته، که به اساس آن نتیجه گیری کرد که کدام گروه اتنیکی واقعآ اکثریت را تشکیل میدهد و کدامین اقلیت ها را. البته ارقام ضد و نقیص در مطبوعات نشر شده، که دارای هیچ نوع اساس علمی و مستند نیستند. ولی بازهم یک مشخصه ی مهم را در اکثریت آنها میتوان سراغ یافت: در افغانستان هیچ گروپ اتنیکی پنجاه و یک فیصد تمام نفوس را تشکیل نمیدهد، که به آن "اکثریت" خطاب گردد. تازترین بررسي که درین راستا صورت گرفته، ابتکار پنج ساله ای (2009-2004) شبکه های جهانی بی بی سی، ای بی سی امریکایی و تلویزیون دولتی جرمنی ای ار دی است، که ارقام نشر شده آن قرار ذیل است: پشتون 41 فیصد، تاجیک 38 فیصد، هزاره 10 فیصد، ازبیک 6 فیصد، ترکمن 2 فیصد، نورستانی 1 فیصد،...

در صورتی که پشتون ها اکثریت را تشکیل نمیدهند، پس چنین ادعی برتری خواهانه آنها از کجا سرجشمه گرفته است؟ اگر از لحاظ تاریخی بگویم، اولین ساکنین افغانستان، در شمال افغانستان جایگزین بودند، نه در جنوب؛ اگر بگویم که پشتون ها اکثریت قشر باسواد ها را در کشورما تشکیل میدهند، این گپ هم در اصل برعکس است؛ اگر بگوییم که زبان پشتو، به مقایسه با زبان فارسی-دری غنیتروفراقومی است، این هم نادرست است؛ اگر بگویم که سطح زندگی پشتون ها در اوسط نسبت به مردم غیر پشتون در افغانستان بلندترو بهتر است- ار لحاظ اقتصادی، این هم صحت ندارد. پس وقتی که آنها از لحاظ فرهنگی، تاریخی، اقتصادی، وجغرافیایی کدام برتری ندارند، پس چی باعث شده، که آنها حکومت را از آن خود میدانند، و اکثریت بزرگ کشور تا بحال به دول آنها می رقصند؟

بدختانه حکمرانان پشتون تبار در دولتداری و اداره هم کدام شایستگی از خود هم نشان نداند: افغانستان فعلی که در بی سوادی، غریبی، بی ثباتی، زن ستیزی، کشت مواد مخدر، وحشت و افراطیگرایی، انتحاری، در سطح جهان بینظیر است، محصول دولتداری، غیرت افغانی، و وطن دوستی ایشان است. دور نرفته، اگر به بی کفایتی رییس جمهور کرزی، با کابینه ای یک رنگ اش، نگاه بی اندازیم، درمیابیم که بنابر توجه و حمایت جامعه جهانی، برعکس افغانستان دچار مشکلاتی وخیمتری شد، از قبیل: رشد فساد اداری، معرفی بازار آزاد در کشوری که از قانون و تطبیق قانون خبری نیست، تشکیل بلاک های سیاسی به اساس قوم و نژاد، رشد فاصله میان غریب و پولدار، ...

خلاصه چی باید کرد؟
برای اینکه حکومت را بتوان از شر سلطه خواهی و قومگرایی نجات داد، که سرنوشت فعلی افغانستان سپاسگزار و مدیون سیاست ها قومپرستانه آنعده زمامداران است، باید در قدم اول تمام اقوام افغانستان (چی هزاره، چی تاجیک، چی پشتون، چی نورستانی، چی ترک،..) برای یک فردای نوین، فردای که از آن بوی عدالت و برابری و همزیستی برخیزد، و برای نجات کشور خود، اتحاد و اتفاق کنند، و سپس از یک نامزد مستقل و مردمی - بدون در نظر داشت نوعیت قوم او - البته با در نظر داشت برنامه ی کاری او، حمایت کنند. و هرگز به روندی تبعیض آمیزی "رییس جمهور پشتون، معاون اول تاجیک و معاون دوم هزاره" که در فرهنگی سیاسی ما در شکل گرفتن است، سر ندهند. مبارزه و پیکار علیه بی عدالتی اجتماعی، رسالت هر شهروند اگاه و مسوولیت پذیر و وطندوست است. افغانستان کشور همه اقوام ساکن آن است؛ هیچ قومی از قومی دیگری برتری ندارد، و هیچ فرهنگی و زبانی بهتر از فرهنگی و زبانی دیگری نیست.

ای ملت با فرهنگ و تاریخ کهن،
برخیز،
برخیز قیام عدالتخواهانه ی ابومسلم خراسانی را دو باره زنده کن

نظرات بینندگان:

>>>   به نظر من این همه درست که در بالا ذکر شده است . اما باید ما افغانها گذشته خود را در نظر نگیریم و در فکر آینده این کشور غم دیده باشیم.
چون 30سال تجربه گرفتیم که از خصومت و سرکوب یکدیگر به غیر از بدبختی دیگر چیزی حاصل نکردیم پس اگر کشور عزیز خود افغانستان را دوست دارید ? بیایید همه دست به دست هم داده کشور رنجدیده و زخم دیده خویش را از شانه هایش گرفته و به پایش ایستاده کنیم . از گفتار چیزی به دست نمیآید تا عمل نباشد.
این مهم نیست که ریس جمهور از کدام قوم و یا جناح باشد? مهم این است که همه خدمت کنیم تا خود ما خدمت نکنیم خارجی ها خدمت نمی کند.
رضا بیگزاد دانشجو در ترکیه

>>>   سلام دوست عزیز ارهمگرایی شما درحیطه عدالت خواهی وبنانهادی یک وحدت ملی در سرا سر افغانستان .صمیمانه تشکر وقدر دانی وقابل تقدیر است.
برای رسید ن به وحدت ملی به جای وحدت قومی راهی خوبی را در نظردارید .
ای کاش همه احادملت ما این طوری فکرنماید .

>>>   سلام دوستان،
مقاله جالبی بود، من هم فکر می کنم که این نباید یک اصل شود که رییس جمهور حتماً از یک قوم خاص باشد یا نباشد. ولی آیا ما کسی داریم که مورد قبول همه اقوام باشد؟
بعضی ها فکر می کنند در افغانستان قوم پرستی شدید است و ریشه آن هم بی سوادی است. ولی متأسفانه این ما به اصطلاح باسوادان هستیم که قوم پرستی را ترویج می کنیم.
سیاست افغان ملتی و پشتون سالاری همان قدر بد است که سیاست پشتون ستیزی! اگر کس بد کرد جوابش را باید به نکویی داد و نه با بدی!
من طرفدار این نیستم که ظلمی که امروز به غیر پشتون ها می شود فردا عین ظلم به حق پشتون ها شود.
اگر یک پشتون اندیشه قومی را کنار بگذارد و بخواهد به مردم خدمت کند، هیچ مشکلی نیست ولی متأسفانه اکثریت رجال سیاسی امروز طرفداران جاهلیت از هرقوم بر سر قدرت با هم نزاع می کنند و برای استفاده شخصی خود را نماینده یک قوم معرفی می کنند.

اشرف غنی و کرزی و گل آقا شیرزی به هیچ وجه نماینده پشتون ها، دوستم و اکبربای نماینده ازبک ها، ربانی و فهیم و پدرام نماینده تاجک ها و محقق و خلیلی نماینده هزاره ها نیستند. اینها کسانی اند که شرایط سیاسی افغانستان که توسط روس ها و امریکایی ها و پاکستانی ها و ایرانی ها آشفته شده بود فرصتی فر روی شان قرار داد و خود را رهبر معرفی نمودند، در حالیکه هیچ کدام شان نه برنامه ای برای رهبری کشور یا قومی داشتند ونه هم ظرفیت آنرا. خودشان هیچ کدام ظرفیت رهبری را نداشتند هدفی که داشتند شاید قدرت وثروت بود تا رهبری و رشد ملت، ضعف الطالب و المطلوب!

البته هستند کسانی که شاید آرمان مقدسی دارند و یا حد اقل به اندازه این بزرگان شهره آفاق نیستند، اما صدای نرم شان در هیاهوی این بازاریان سیاست چنان گم شده است که به گوش کس نمی رسد.
من منتظرم تا از بین نسلی که فدایی این بزرگان شده- از آن جوانان امروزی که تولد شان توأم با سایه شوم ....، نوجوانی شان توأم با راکت های دزدان مجاهد نما، جوانی شان با توأم با صدای شلاق طالبان بوده و امروز شاهد رقص مسخره آدمک های خیمه شب بازی در درامه ای به نام دموکراسی و تروریزم که گرداننده هردو همان دستان سیاه سی آی ای و موساد است می باشند- ابومسلمی یا یعقوب لیث صفاری یا سربداری یا وزیر اکبر خانی برخیزد و عده پاکدل دیگری که همچون او می اندیشند باوی همصدا شده و این اقوام پراگنده و به جبر زمان در یک اقلیم گرد آمده را با هم متحد و از آن ها ملت بسازد. حتی اگر از این نسل هم امید نباشد، باز هم باید صبر کرد و کار کرد تا در نسل های بعدی چنین افرادی را ساخت، از ما اگر گذشت، حد اقل نواسه های ما که باید شاهد چنین فردی باشند.
تا آن روز باید بسازیم و بسوزیم.
با احترام
پرسوک هراتی

>>>   جرات !!!!!!!!!!!!

>>>   سلام به همه دوستان!
واقعآ نویسنده این مقاله حقیقت را بیان کرده تا چه وقت پشتون.
باید به اقوام دیگر هم حق داده شود.
نادر استانسزی

>>>   ظلم های را که هزاره ها انجام داده تا فعلا فراموش مردم نه شده وچهره های سیاه تان را با این الفاظ ملفوف وباز هم پر از شر و تفرقه مه پوشان " به این معنی که باز هم مردم تیره دل وپوج مفکوره هستید:

>>>   سلام به همه دوستان....فكر ميكنم اين مهم نيست كه ريس جمهور از كدام قوم ومليت باشد .. مهم اين است كه قابل قبوم همه اقشار و مليت هاي ساكن افغانستان قرار بيكيرد و بيام آور يك حاكميت ملي و ثبات سياسي باشد به نظر من در كشور ما هيج قومي نيست كه در عرش قدرت اش بالاي اقوام ديكر ظلم نكرده باشد .. شما ببيند مثلا وقتي هزاره ها برا..ي جند مدتي بر غرب كابل تسلت داشتند جنايات ثبت شده و مصوره ايشان همه دنيا را به حيرت انداخت كه در طول تاريخ جند هزار ساله افغانستان كسي اينجنين جنايات را مرتكب نشده بود .. در زمان تسلت احمد شاه مسعود جقدر جنايات بالاي اقوام غير تاجك صورت كرفت ... در زمان طالبان جقدر ظلم هاي بالاي مليت هاي هزاره و تاجك صورت كرفت .. همه اينها نمونه يي از افعالي است كه هر كس قدرت يافت اين اعمال را انجام داد .. بس نويسنده عزيز خودت كه هزاره هستي و من بشتون هستم همه ما به اين افعال اويخته و ا آغشته هستيم تو خود يا ملت ات را ملايئكه فكر نكن.... و ما هم آنجنان كه فكر ميكنيم نيستيم .
ايمل ...... دولة الكويت

>>>   با تشکر از شما و مقاله خوب شما
من هم ضمن تایید گفته هایتان میخواهم بگویم که اینها هیچ چیزشان از ما بالاتر نیست نه فرهنگ نه علم نه نفوس حتی نفوس آنها پایین تر از چیزی است که شما ذکر کردید از قول سایت ها, آخر کدامین بشر است در روی دنیا که آدم را جلو روی همه سر ببرند, دین اسلام عرب های نادان چند قرن پیش را آدم کرد ولی اینها را نه خدا به غضبش گرفتار کند عبدالرحمن ملعون را .
لالی هراتی

>>>   از ظلم و ستم های عبدالرحمان خان (..... خان) هم بنویسید.
غلام سرگردان

>>>   چون در طول تاریخ افغانستان فقط استبداد و استعمار حکومت نموده است و تمامی طرز فکر کسانیکه تا اکنون به زور ظلم و استبداد حکومت کرده اند ، استعماری میباشد. انها چون سرنخ بدست شان بوده اینطور فکر میکنند که پشتونها د رافغانستان اکثریت است که مطلق غلط و بی معنی است .
درست است زمانیکه خط دیورند به امضا نرسیده بود پشتون ها در مجموع 47 فیصد ر اتشکیل میدادند اما زمانیکه خط دیورند بالای مردم افغانستان تعمیل شد و زمامداران انوقت بخاطر حفظ وبقای خود در قدرت انرا قبول نمودند حدود 15 فیصد پشتون در ان سوی خط فروخته شدن که فعلا د رافغانستان فقط 32 فیصد پشتونها باقی مانده اند.
چون دایم در قدرت بوده اند و اینرا بالای مردم ما تعمیل نموده اند که گویا پشتون ها اکثریت اند و باید د ر راس حکومت باشند .
حالا انزمان گذشته ها گذشته است که هرکس هرچیز گفت مردم انرا قبول میکنند . یکی از دست اورد های سی سال جنگ افغانستان این بوده که مردم اکنون بیدار شده اند و خوب را از بد به درستی تمیز کرده میتوانند.
گروپ روشنفکران جوان

>>>   سلام
به اساس اطلاعات موجود که فیصدی نفوس افغانستان که ازبک ۱۰٪ ،هزاره ها ۱۰٪ ، تاجک ها ۱۷ ٪ ،پشتون ها ۵۵-۶۰٪ و متباقی دیګر اقوام میباشد .
خیر ایا شما کدام بدیل دیګر دارید اقایون که فعلا همه مردم میخواهند به انها رای بدهند قرار ذیل اند
محترم حامد کرزی ،محترم داکتر عبدالله عبدالله ،محترم داکتر اشرف غنی احمدزی ، محترم داکتر رمضان بشردوست اینها هستند که میتوانند که در انتخابات اینده رای ببرند دیګر دل خودیتان که به هرکسی رای میدهید
اما افغانستان به کسی ضرورت که باید یک پلان کاری به مردم و کشورش داشته باشد صرف نظر ازاینکه پشتون ،تاجک، هزار ،ازبک و غیره باشدما باید از کسی اګر پشه یی هم باشد و برنامه بخاطر انکشاف، ترقی، بهبود این وطن داشته باشد پشتیبانی کرده و رای میدهیم و اګر این نفر از کسانیکه شما ګفتید که اکثر اوقات حکومت کردند پشتون باشد باز هم ما صرف نظر ازاینکه پشتون است رای میدهیم چون بخاطر وطن خود برنامه کاری دارد نه مانند شما اګر ازهر قوم که هستید و تفرقه میاندازید ما حتی افغانهای هندوی خویش احترام داریم و از ان پشتیبانی میکنیم اما مثل شما نویسنده ها که همیشه ازهان مرم را مخشوش میسازید، متفرق هستید و میخواهید که افغانستان مانند قبل یک بار باز به مراحل برادر کشی قبلی خود برسد هرګز و هرګز حمایت نخواهم کرد و امید است که همه مردم رابه حال خویش مانده و دیګر هرګز از اعمال شیطانی فریب نه میخورند و دریک فضای امن و صلح و دوستی باهمه مردم افغانستان زندګی ارام داشته باشند

>>>   برادر ایا آقای ربانی هم پشتون بود که شصت هزار کابلی در وقت حکومتش کشته شد و قدرت اداره یک ولایت را نداشت و یا تاریخ را فراموش کرده اید.
ف. م کابل

>>>   جای تاسف که از یک رسانه بنام افغانی اینطور الفاظ زشت و غیر مسولانه و مملو از تعصب در این وقت حساس نوشته میشود.

>>>   من قکر میکنم که نویسنده این متن بد جنس تر از طالب است و شاید یک فرد فردخته شده و ضد آرامش مردم افغانستان باشد.

>>>   محترم آقای بیگزاد، امید سلام های گرم مرا پذیره شوید.
من گاهی سری به وب سایت های افغانی می زنم تا نامی آشنا بیابم. تخلص شما نامی را در ذهن بنده تداعی کرد. یک خانم معلم با اسم س . بیگزاد در دوران ابتدایی داشتم که مارا بیولوژی تدریس می کرد. اگر ایشان از وابستگان شما اند و آدرسی یا تلفنی از ایشان دارید، لطفاً سلام ، عرض ارادت و دست بوسی بنده را خدمت شان وسیله شوید.
دیروز روز معلم بود و امروز می خواهم از ایشان و همه معلمین زحمت کش به خاطر زحمات شان تشکری نمایم.
از مسوول شبکه تمنا می کنم تا اگر آقای بیگزاد بخواهند، آدرس ایمیل بنده را خدمت شان ارسال فرمایند. خداوند اجر اخروی نصیب شان گرداند.
با احترام
دکتور سید صبور "منصوری"
کوالالامپور - مالیزیا

>>>   بلی جناب، راست میفرمایید، یک غیر پشتون میتواند وطن را آباد کند، مثلی که بچه سقاو آنرا آباد کرد و همانطوری که برهان الدین ربانی در دوران طلایی حاکمیتش مخصوصا شهر کابل را گل باران و آباد کرد و به بهشت روی زمین مبدل ساخت!!!

>>>   من به یک نفر هزاره زیاد اعتماد دارم تا به یک تاجک چون هزاره های ازدست انگلیس توسط اعمال خود عبدالرحمن بالائی هزاره ها انجام داد من هزاره های را آدم های خوب راست وصادق یافتم

>>>   اگر هر قوم دیگر دست به... زدند باز هم همه گناه پشتون ها هستند. بخاطریکه پشتون ها....و ..... را به دیگر اقوام یاد دادند.

>>>   سلام دوست عزیز:
خیلی خوب حالی بیدار شدی ظلم هزار از یاد تان رفت باز میخواهید که کابل را به 10 حیصه تقسسیم کنید این ارمان به گور خواد بردی نویسنده عزیز.
حمید از هرات

>>>   با عرض سلام خدمت تمامی خواننده گان عزیز
این همه مداخله و دسیسه کشور های خارجی است که نمیگذاری افغانها در فضای آرام زندگی نمایند
ما همه افغان هستیم فرقی بین تاجیک پشتون ازبیک هزاره ودیگر زبانها نیست اگر یک اهل هندو افغانستان به کشور هندوستان سفر نماید به نام افغان نامیده میشود و هیچ فرقی بین این زبانها نیست ما باید دست به دست همدیگر بدهیم و وطن ویران شده آباد بسازیم قبول است کسانی است که در بین تاجیک . پشتون و دیگر زبانها پیدا میشود ولی آنها به هیچ کشوری خود را تسلیم نکرده است به همین منظور این وط تا به حال به قسم دیگ بی سرپوش مانده است .
این مطره نیست که از کدام اقوام باشد این مطره است که کسی باشد که فروخته شده نباشد و یا تابیت کشور دیگرنشده باشد.(ما همه برادرهستیم و باید متحد باشیم )
سمیع الله از شهر کابل

>>>   ` پشتون ها هم كم از.....نيستند كه بالاي فلسطيني ها ظلم مي كنند چهره هاي آنان را دود قاچاق..... .... بد نام ... پوشانيده ، بس است ديگر نام چنين روسياهان را مگيريد چيزيكه عيان است چه حاجت به بيان است .

آ - ه

>>>   با سلام من میخواستم از هموطن غزیز سوال که اگر کدام اسناد
از ظلم هزاره ها در دست دارد به ما هم نشان دهید. متصیفانه بنده از ظلم هزاره ها زیاد میشنوم ولی هیچ اسنادی درین باره ندیدم نمیدانم که اینها حقیقت دارد و یا
فقط یک تبلیغ سیاسی هست؟ پس لطفا اگر اسنادی در دست دارید ان را برملا کنید
تا همه بیبیند و بداند.

>>>   نویسینده این مقاله هزاره نیست اگر میبود هزاره ائ که 28 درصد نفوس افعانستان را تشکیل میدهد 10در صد نوشته نمیکرد او بی عقل هر کسی که هستی

>>>   خوب به هر صورت این همه کار افغانها نیست بلکه کار امریکاه و انگلیس است
چراکه این دو کشور می دانند که هیچ گاه بالای تاجیک ها باداری کرده نمیتوانیم اگر شما تاریخ کشور را مطالعه کرده باشید هر کشور اشغال گر توانسته تا که از طریق پشتون ها به داخل افغانستان پاه بگذارند اگر انگلیس . امریکاه . پاکستان .روسیه و همین هاست که آنها را بادار خود قبول دارند.و اگر میخواهید که خوب تر بدانید تاریخ کشور را مطالعه نمایید که کدام ریس جمهور پشتون بوده یا تاجیک و از کدام طریق اشغال صورت گرفته است.و دوباره ار کدام طریق جواب دندان شکن ویا شکست خورده است.

>>>   سلام!
مسئله قومیت از سالیان مدید در افغانستان وجود داشته و دارد و ما نمی توانیم با رسیدن به زمان انتخابات ریاست جمهوری و یا انتخابات مجلس با دامن زدن به این بحث ها این مسئله را کم و یا با آن مبارزه کنیم!
بلکه یک امر کاملاً ریشه ای و پایه ای است که اوج این درگیری ها را ما در انتخاباتهای سراسری کشور می بینیم! وقتی از کودک پشتون یا هزاره سوال می کنیم که یک دوست از دیگر قومیت ها دارد یا نه؟ با کمال آگاهی می گوید که وقتی من با زبان او آشنایی ندارم - زبانی که اولین وسیله ارتباطی بین من و اوست - چگونه می توانم دوست باشم، رفیق باشم.
این مسئله، مسئله چهار سال و پنج سال و یک انتخاب دو انتخاب نیست! بلکه به نظر من باید سیاستمداران فهیم ما این امر فرهنگی را ریشه ای حل کنند! (البته اگر بخواهند!!).
در باب اینکه (چرا رئیس جمهور افغانستان باید «باز» یک پشتون باشد؟) من مکث کوتاهی کردم.
افغانستان چه بخواهیم براساس فی صدهایی که پدیدآور مقاله داده است بیشتر پشتون ها هستند و این یک امر گریز ناپذیر در دموکراسی امروزی جهانی است که: باد اکثریت که هر طرف وزید سکان کشتی کشور باید به همان طرف بچرخد. و این چیزی نیست که فقط ما بخواهیم آن را تغییر دهیم.
یک بخش از این کار با هوش و درایت اقلیت ها به ثمر می نشیند، با مایوس نشدن و خود را به عنوان یک انسانی که دوست همه اقوام است و یک بخش آن را باید اکثریت ما (که اکنون پشتون ها هستند) باید انجام دهند. منظورم این است که همیشه اگر نگوییم اکثراٌ اقلیت تابع اکثریت است. پس این امر به منظر من اساسی در افغانستان، برمی گردد به خرد و موقعیت شناسی پشتون های ما، یعنی اینکه اعتماد اکثریت به اقلیت که اقلیت هم مانند اکثریت می تواند هم خیرخواه اقلیت باشد و هم اکثریت!
در آخر هم کلام یکی از رهبران هزاره را یاد آور می شوم که در جمعی گفته بود: «در یک مجلسی نشسته بودم و در آن مجلس استاد ربانی هم بود و من با او صحبت کردم و گفتم ما به کجای تاریخ خود می خواهیم ببالیم به زمان های خیلی دور یا به تاریخ معاصر خود، به کجای این تاریخ ببالیم»، ما باید امروز را دریابیم و با کمک هم و دست در دست هم بتوانیم آینده ای برای آیندگان خود بسازیم و این برهه از تاریخ را بهترین بخش تاریخ افغانستان عزیز گردانیم به امید آن روز.
روح الله

>>>   مقاله نویس عزیز ........
اگر ترم یک چند روپیه گگ مزد غلامی و یک چوکی گگ نرم میدادند امروز این مقاله گگ نازنین کجا بیادت میامد.
ازمه خفه نباشی سرم بیخی گیچ شده راه را نمیفامم به کجا است.
آغای هیچ

>>>   آن های که دولت استاد ربانی و حبیب الله خان کلکانی را انتقاد کرده اند ، از روی تعصب های قومی این کار را انجام داده اند.
این را چرا بیان نمیدارید. وقتی که حبیب الله خان سر قدرت آمد قوم پشتون رفت در یک معامله به انگلیس دوباره از راه قندهار به جنگ شروع کرده اند.
میگذریم از او .
وقتی استاد ربانی به قدرت رسید باز هم همه رهبران پشتون در یک معامله با آی اس آی پاکستان تبلیغات و جنگ های گستردۀ را به ضدی حکومت تاجیک ها به گفته خودشان شروع کردند. و شعار مردم مان پشتون این که میگفتند که ناموس مان را از دست داده ایم. شروع کردند به تبلیغات در بین مردم عام پشتون و به آنها میگفتند این شرم است که تاجیک ها سر قدرت هستند و وقتی شما به دفاتر میروید آنجا تنها فارسی میشنوید. بنده قسم میخورم که از روی تعصب نمی گویم بلکه واقعیت بود که من خود شاهدش بودم.
پشتون ها چه کردند شورای هماهنگی را در جلال آباد تشکیل دادند، که این در اصل بنام شورا بود. هدف ازین شورا اجرائات مستقل بود که هیچ به دولت استاد ربانی توجه نداشت. در بین خود مردم پشتون شورای جلال آباد دولت مستقل یاد میشد.
از یک طرف این شورا و از طرف دیگر جنگ های حزب اسلامی که در بین مردم پکتیا و پکتیکا و خوست تبلیغات گسترده را به راه انداخته بود که این دولت تاجیک ها است.
این تاجیک ها ناموس مارا از ما گرفته اند.
حالی سوال من این است که چرا مردم پشتون دیگران را نمی خواهند؟ و قدرت را به ناموس ترجمه کرده و تبلیغ مینمایند؟
چرا پشتون ها وقتی که یک تاجیک سرقدرت میاید تحمل آن را ندارند؟ دوستان عزیز به حوصله مندی همه بدبختی های جامعه که بیان میشود بشنویم و بخوانیم تا این که پند به نسل جدید کشور باشد که دست از همچون تعصبات که جزء تباهی را به بار میآورد پرهیز نماییم. و به فکر یک راه حل درست بشتابیم. تعصبات و برتری جوی را کنار بگذاریم راه انسانی و درست را اختیار کنیم. به نظر من اگر یک پامیری (آخرین نقطه بدخشان )بخواهد رءیس جمهور شود ما باید آن را صد در صد کمک و پشتیبانی نماییم. و یا ایماقی و هزاره و یا اوزبیگ.
به امید همان روز

>>>   دوستان گرامي !
باتشكرازنظرات شمابهتراست بدون ابرازبحث هاي قومي ونژادي شخصي راانتخاب كنيدكه بتواندزعيم خوبي براي اين كشورمظلوم باشد.چي فرقي ميكندكه رييس جمهورازچي قوم ونژادباشد.البته پيداكردن چنين شخص درشرايط فعلي دشواراست چراكه شخصي رانخواهي يافت كه به كدام كشور خارجي وابسته نباشد.
منورشاه منوري عضوشوراي منورين شهرهرات

>>>   قومی که 400 سال مزه خیانت و قدرت را چشید ه چطور رهایش ککند مگر کلزی در دانشگاه کابل چه گفته بود راجع به رهایی قدرت .دو راه داریم نفوس شماری دقیق وباک تا واقعا دروغ شان معلوم شود جون 20000 خانور ازبک 2000 و200 20000 نشان داده شده .دوم رو اوردن به اسلام هرکه نام قوم و ملیت برد استیضاح شود .چفدر اقدام نیکو کرد شهید محمد داود که تخلص های منطقوی و قومی را ممنوع کرده بودند.همه با نگرش بی طرفانه و دقیق اسلام را دریابیم نه اسلامی که از طرف خاندان ..... اموی و..... بما رسیده چون اکثریت ما اسم اسلامی داریم مسلمان یاد میگردیم چقدر اسلام در زندگی شخصی و خصوصی ما راه دارد به وجدان خود سری بزنیم هرکه تقوی داشت مسلمان بود نوکر اجنبی نبود عزیز ماست ولو بشه یی یا نورستانی باشد .هر ملیتی باید بدان خود جزا دهد بشتون باند خلق و افغان ملتی و گلبدینی تاجک برچمی هزاره باند مزاری و شعلعه ی ازبک دوستم نورستانیی باند سرور وامین ...... انگاه کشور هم بوستان شود هم گلستان غیر ان همه خواب است و خیال است و جنون و دل بیر وبرنا خون خوشبختی جند و ما بسم الله گردیم راست فرمای راست فکر تیز بین به امید رسیدن صبح روشن به حق صادق ال محمد صلی علیه و اله .

>>>   این قوم خود خواه دیگران را نه دیده میتواند و نه خود کدام کاری را انجام داده میتواند. همیشه به شخصیت های مهم اقوام دیگر توهین و نام های دزد، بچه سقاو، وغیر میگزارند در حالیکه:
حبیت الله خان کلکانی آغاز گر نهضت اسلامی عیله امان الله ملحد بود. امان الله .... شده بود و از اسلام روگردان بود و یک حکومت سیکولر میخواست مانند ترکیه فعلی.
احمد شاه مسعود قهرمان ملی که تقریباً همه عمرش را در دفاع از خاک کشور در افغانستان اول در برابر شوری و کومنسهای تروریست و بعد در مقابل پاکستان و طالبان وطنفروش گزراند آنرا بنام خاین می نامند و میگویند که با روسها قرارداد بسته بود. مگر رسول خدا با ابو سوفیان قرار داد صلح نه بسته بود؟ مگر امام حسین با ماویه قراداد صلح نه بسته بود؟ قرار داد مهم نیست بلکه محتوای قرارداد مهم است. با وجود بستن قرار داد مسعود هرگز اسلحه خود را به زمین نگزاشته و به جهاد در ولایات دیگر ادامه میداد.حالا خود این قوم گرا ها فراموش کردند که معاده گندمگ، معاده فروختن خاک کشور (خط دیورند) توسط همین قوم با غیرت بسته شده بود. من نمی دانم از احمد شاه بابا آن شروع تا نجیب وطنفروش و کرزی غلام چه چیزی مثبت را بجز ویرانی کشور به ارمغان آورده است؟ بس جان خجالتی است. شاید وقت این رسیده باشد که بشکل صلح آمیز کشور تجزیه گردد، همان متل است که:
سگ جدا ، کپرش جدا

با احترام
نور علی

>>>   سلام به همه دوستان!
واقعاً نوشته اي جالب و در عين حال بيان كننده حقايق عيني و تاريخي كشور ما ميباشد.
براي دوستانيكه با بخش اين نوشته مخالفت كرده اند توصيه ميكنم كه لطفاً تحمل شنيده نظرات مخالف را داشته باشيد، از برخاشگري و حرف زشت گفتن خود داري نمائيد.
چرا منكر نواقص و عيوب خويش هستيم، تا زمانيكه ما به اشتباهات خود اعتراف و در فكر اصلاح خود نباشيم هيچ وقت رشد بيشرفت نكرده و هميشه همان اشتباه را تكرار ميكنيم.
دوستان عزيز، تاريخ افغانستان كنوني، تاريخ ظلم و استبداد و تعصب و تبعيض است، از زمانيكه بشتون ها به قدرت رسيدند، تقريبا 250 و چيزي كم يا بيش، از همان زمان جنگ و بدبختي تا هم اكنون جريان دارد، هميشه اين مردم در بين خود يا با ديگر افوام در ستيز بوده اند و هستند، از باسوادترين شان تا بيسواد ترين شان كه يك چوبان باشد همه تعصب دارند، اين يك حقيقت است حالا كه بعضي شان منكر ميشوند به ما ربطي ندارد.
حالا تاجيك ها ، ازبك ها و هزاره ها هم با بيروي از سنت بشتون ها به اين مسائل آغشته شده اند.
ما همه ميدانيم كه نتيجه اي تعصب و تبعيض همين بدبختي هايست كه فعلاً دامنگير ما هستند ولي باز هم ما به همان راه روان هستيم.
ما همه بدترين مردم هستيم ولي خود را از همه مردم دنيا بهتر و مسلمانتر ميدانيم، در حاليكه اگر دست به گريبان خود انداخته به اعمال و كردار خود بنگريم، آن زمان ميدانيم كه چقدر شخصيت حيقيقي ما با شخصيت كه ادعا ميكنيم تفاوت داره.
تمام بدبختي هاي كه فعلاً دامنگير مردم افغانستان است همه ناشي از نيت و عمل شان است، ما مردم متعصب بيشتر ازاين لياقت نداريم، باشه كه بشتون بدبخت، تاجيك بدبخت و هزاره اي بدبخت به همين فكر كند كه رئيس جمهور از قوم اش باشد حالا آنكه هر قسم آدم بست و بي كفايتي هم باشد.

>>>   پشتون طرز حکومت کردن را میداند ولی این تاجک ها وهزاره ها ودیگران غیر ازغلامی ،چاپلوسی،راپوردهی و سجده گذاری دیگر چیزی نمیدانند.
حقگو از الندر غور

>>>   اگر شهید مسعود با درک صحیحی که از اوضاع ان زمان داشت قرار داد بست این افتخار نصیب هر مسلمان شد که برگترین قدرت ان زمان در واقع جهاد ما را به رسمیت شناخت به اساس دستور دینم به مخالف سلام میدهم چون جواب احمق سلام یک کلام اگر مسعود از خود شان می بود لوی اتل می شد هرکه بدش را می گفت وی را دشمن افغانستان مشرک و واجب القتل اعلام می کردند. بنا می بریم به خداوند از کسانیکه نصف قران را قبول دارند.با اخترام راست اندیش راست فرما

>>>   شرم اور است جنين بحث ها...

>>>   حقگو از لندر غور( که اصلاً .... هستی) سلام!
پشتون ها در 100 سال حکومت چه چیزی خوب را به ارمغان آورده است؟ لطفاً منتقی جواب بدهید.
اما غلامی:
طالبان غلام پاکستان پشتون نیست؟
کرزی غلام امریکا پشتون نیست؟
نجیب غلام روس پشتون نیست؟
شاه شجاع غلام انگلیس نبود؟
کدام حکمران پشتون خادم ملت بوده است؟ همه آنها وابسته به کشور های بیگانه بوده است.
مگر این افتخار تاجیکها نیست که شما را (ابو مسلم خراسانی) به دین مقدس اسلام دعوت کرده و از تاریکی دستان تانرا گرفته به اسلام راهنمایی کرده.
حبیب الله خان کلکانی (خادم دین رسول الله) کشور را از سیستم سیکولریزم (دین جدا از سیاست) و خود فروخته امان الله ملحد نجاد داده و باز هم نادرخان خود را به انگلیس و روس فروخته و آن جوانمرد را به شهادت رسانید ( با وجودیکه در قرآنکریم امضا کرده بودند)، ولی پشتونها او را دزد مینامند؟!
احمد شاه مسعود که همه لحاظاتش را در دفاع ازدین و از دفاع از خاک وقف کرده است ولی باز پشتونها او را وطنفروش می نامند؟!
آخر اقوام دیگر چه کند برادرمن!
بگزرید از قومگرایی به دین الله چنگ بزنید و به وحدت ملی واقعی عملاض اقدام کنید. بیشک مانند زمان مقاومت جهاد علیه روس که همه اقوام مانند برادر در پهلوی یکدیگر جهاد میکرد.
جاغوری

>>>   سلام بر تمام خوانند های گرامی
هر بار قصه از قوم و قوم گرایی چرا؟
ایا ای هموطن گاهی فکر کردی که هزاره ، تاجیک، پشتون ، نورستانی وغیره کیست. نخیر هر قوم در این فکر است که قوم دیگر خیانت نمود، در حالی که اگر خوب فکر کنیم همه ماو شما (تاجیک، هزاره و پشتون) اول افغان هستیم پس بیاید صرف نظر از اینکه کی چی کرد حال همه با هم یکجا شده این وطن ویرانه و را دست به دست یکدیگر داده اباد نماییم .
باز هم اگر فکر کنیم همه اقوام در یک افغانستان پیدا شده هیچ قومی از کدام کشور دیگر وارد افغانستان نشده و اگر با اجاره یکتعداد مردم بدبخت و نافهم غلامی کشور های غیر را میکنند این مسولیت ما است تا انها را از غلامی کشیده و بفهمانیم که این را درست نیست.
یکبار دیگر بیاید همه مثل یکبرادر برای ابادی وطن عزیز خویش کار نمایم
محمد جاوید مسعود از کابل

>>>   شما حرف از منطق زدید و من هم یک نمونه برای تان میگویم که کی متعصب است.
90 فیصد پشتون ها با دری تعصب ندارند و دری صحبت میکنند اما من یک فیصد تاجک ها را ندیده ام که پشتو صحبت کنند پس صادقانه بگویید کی متعصب است. حتی شما ها یک کلمه پشتو (پوهنتون) را تحمل کرده نمیتوانید در حالی که لک ها نفر پشتون بدون کدام اعتراض مکتب را به زبان دری خواندند . پس بگویید کی متعصب است .
وصیب

>>>   نور علی جان شما غازی امان الله خان را ملحد میگویید و با بی ... توهین میکنید و باید برای تان بگویم که اگر امانالله خان نمیبود شاید امروز یک چشمت سبز و یک چشمت سیاه میبود . خدا کند که حرف مرا فهمیده باشی.
فرزاد از کابل

>>>   نور علی جان من میدانم که چرا از قهرمان بنام ملی تان تعریف میکنید . بخاطر که در سابق سقاوی میکردید و ... نداشتید که ...سواری کنید اما امروز شما صاحب موتر های کروزین بلند منزل ها و غیره شدید . اگر کشتن و دزدی قهرمانی است پس شما درست میگویید.
همان داکتر نجیب به اصطلاح کمونست در چند سال حکومت خود صاحب یک خانه نشد اما این قهرمانان شما(تجاران خون مردم کابل) تمام سرمایه های ملی را غارت مردم را بقتل رسانده و امروز تمام قصر ها و بلند منزل ها را قباله نمودند آیا همین است جهاد؟
محمود

>>>   سلام دوستان
ما امروز به چونین شعار ها و الفاظ که سبب تفرقه و از همپاشی اقوام ساکن در افغانستان میشود را استفاده نکنیم. ما در این مقطع زمانی به وحدت ملی و یک پارچه بودن ضرورت بیشتر از همه اوقات داریم تا دست به همداده این وطن و ملت زجر و ستم دیده از این بد بختی و استفاده جوی های رهبران خود خوانده و فروخته شده نجات بدهم. در یک خانه بزرک بنام افغانستان زندگی میکنیم بنا این مطرح نباید باشد که به کدام ملیت منسوب میباشیم همه عضو یک فامیل هستیم و افغان هستیم . از این مطمین باشید که این همه قوم پرستی و سمتگرایی هیچ گونه درد مارا دوا نخواهد کرد بلکه سبب نابودی بدبختی و...ما به بیگانه هاخواهد شد.
بنظر من برای نایل شدن به این هدف یگانه راه آن این تفکرات سمتگرایی قوم پرستی را کنار گذاشته حس وطن دوستی و هم زستی را ترویج دادن است.
هوشنگ از کابل

>>>   هوشنگ عزیز!( به در میگویم، خدا کند که دیوار هم بشنود)

کدام وحدت ملی؟
ما تاجیک ها وحدت ملی گفته زیاد قربانی دادیم و ضربه سختی را از جانب پشتون ها خوردیم.
کاشکی این قوم براه بیایند و به راستی در فکر وحدت ملی باشند. این قوم بنی اسراییل آنقدر خودخواه هستند که جزء خود دیگران را هیچ نمیخواهند.
با این افکار برتری جویانه میتوان امید به وحدت ملی داشت؟
هرگز نه ،
بلکه ما دهن پاره میکنیم از وحدت ملی و پشتون های خود خواه جزء به منافع قومی و قبیله ای خود شان فکر کرده و دیگر اقوام کشور را دست دوم فکر میکنند.
تا چه وقت این جنایت نابخشودنی را قبول کنیم؟
قانونی چند دفعه وحدت ملی گفته استعفاء داد؟
چه شد؟
به همین منوال در طول تاریخ کشور تنها ما تاجیک ها بودیم که سخن از وحدت ملی به میان آورده ایم و ضربه سر سختی را هم ازین جهت متحمل گشته ایم.
بس است وحدت ملی که تنها در سطح شعار باقی مانده است.
واقعیت های کشور را باید بر ملا سازیم و در جهت حل آن کوشش نماییم. و بپرهیزیم از حرکت های نمایشی به مانند وحدت ملی و دیگر شعارهای بیجا. ( صدا از دو دست می برآید).
تمام واقعیت های تلخ جامعه را ما باید روی میز گذاشته ، سر آن صحبت نموده و یک راه حل منطقی برآن پیدا نماییم. این را من به تمام پشتون های که در خودخواهی و برتری جوی غرق هستند ، هشدار میدهیم که دیگر وقت این افکار نامشروع سلطه جوی ختم گردیده و ما در قرن 21 زندهگی میکنیم.
دیگر مردم همه اقوام ساکن در کشور خوب فهم و درک دارند، نمیشود بالای آنها عقاید قبیله ای خود را تحمیل ساخت. پس به نیت پاک و صاف و به دور از فکر قبیله ای بیایید همه با هم نشسته و روی یک تفاهم ملی کار نماییم.
تا کشور و مردم خود را ازین بدبختی ها نجات دهیم. و مکاتب مانرا ، دانشگاه های مان را، و دیگر موسسات تحصیلی مان را که هر روز توسط گروه مزدور پاکستان به آتش زده میشود نجات دهیم.
یک تعداد از پشتون های که مزدور پاکستان و دیگر کشور ها هستند ، شناسای کرده و در از بین برده آنها کوشش نماییم. این است که به راستی باز میتوان باور کرد که قوم پشتون هم از ته دل خواستار وحدت ملی در کشور و در بین اقوام جامعه است.
پشتون ها باید فکر کنند: کی کشته میشود؟
مکتب های و دانشگاه ها در کجا آتش زده میشود؟
به میلیون اطفال از کدام قوم به خاطر ناامنی ها از آموزش و پرورش باز مانده اند؟
آموزگاران ، علماء دین ، و دانشمندان ، متنقذین، بانوان، اطفال و بلاخره پیر و جوان در کدام مناطق کشور کشته میشوند؟
قوم پشتون ساکن کشور باید یک راه حل درستی به خاطر رفع مشکل شان پیدا نمایند. این است افتخار و سربلندی نه جنگ ، کشتن، آتش زدن، و صد جنایات دیگر که با استفاده از نام پاک اسلام انجام میگیرد.
باعرض حرمت
عاکف از کارته پروان ( کابل)

>>>   این یک فکر غلط است که ما فکر کنیم که فرد و قومیت مهم است. باید یک نظام عادلانه ایجاد کنیم تا به یک فرد فرصت خیانت به ملت افغانستان را ندهد. مهم نیست که رییس جمهور از کدام قوم باشد اما باید اختیارات و حقوق قانونی داشته باشد نه فرا قانونی. مگر حکومت ربانی و بچه سقاو بهتر از حکومت پشتون تباران بود. بچه سقاو خودش یک لعنت خدا بود که افغانستان را از ترقی و پیشرفت انداخت. ربانی افغانستان را به کلی نابود کرد.

ما باید به یک نظام و سیستم عادلانه و انسانی تکیه کنیم نه بر افراد این و یا آن قوم.

والاسلام

>>>   رييس جمهور افغانستان بايد پشتون باشد تا بتواند منفعت خارجيها را در افغانستان تآمين کند.

>>>   محمود لالا! تو ملامت نیستی چون یک دفعه وطنرا به روس فروختید، به همین دلیل جهاد کدام معنی برای تو چون بر خرد ندارد. اگر همین جهاد 95 ذر صذ مردم کشور مقاومت نمی کرد و فرزندان خود را برای آزادی آن قربان نمی کرد باز نام فامیلی تو هم به چوف یا کوف تمام میشود یعنی مستعمره روسیه میبود و به زبان دری اجازه نوشتن نداشتی. اگر آدم باشی باز فهمیده باشی و اگرنه به کله خ یاسین خواند چه فایده دادر؟
نورعلی

>>>   پشتون باید بخاطر باشد که میتواند اداره درست داشته باشد .
شما پاچاهی ربانی را دید ید ؟
ولی داکتر نجیب ، کرزی و امثال انها عالی درخشیدند . .
افرین جنرال دوستم و اغای محقق که به کرزی رای دادید . شما منافع ملی را در نظر گرفتید

>>>   سلام دوستان عزیز
فکر میکنم که نویسنده این متن خودش یک شخص نافهم و تفرقه انداز است که پشتون ها را به این نوع توهین نموده. اگر اینقدر متیقن در مورد اینست که پشتون ها بی انصاف اند پس با غیرت و جراأت کامل پیشروی همه چنین بیانیه دهد که به کدام حال خواهد رسید. پشتون ها 70 فیصد نفوس افغانستان را تشکیل میدهند پس چه از را رای دهی باشد و چه از راه قدرت از هر دو طرف رئیس جمهور پشتون بوده و خواهد بود. یک معلومات مختصر در مورد تاریخچه مخفی پشتون ها که جدیداً کشف شده. و نویسنده آن یک پشتون نی بلکه یک تاج از سایت انترنیتی تاجکی ها است.به سایت انترنیتیwww.sarnavesht.com مراجعه نموده و مطلب مکسیکو سرزمین پشتون هاست را دریافت نموده و مطالعه نمائید.
تشکر

>>>   فیصدی ها را اشتبا ه کردید.
پشتون 38% تا جیک 32% هز اره 22% ازبک 6% پشه یی و ایما ق وبلوچ 4% خو ا هشن آگا ها نه بنو یسید.
بتا ریخ جد ید و گذ شته نگا ه کنید.
هما یو ن

>>>   سلام
اقای همایون ما از شما احصایه خانه شما را نخواستیم شما احصایه وفیصدی افغانستان را بنویسید که ۵۵-۶۰٪ پشتون،،،، ۱۷ ٪ تاجک،، ۱۰ هزاره،،، ۱۰ ازبک ،،، متباقی دیګر اقوام است

>>>   جتاب است.... كابل را حكمتيار ... عام ميكند و نام بديش سر رباني ,يك رباني خوب يا... سر قدرت امد دنيارا فغان كرديد و هم دست شده كابل را تباه كرديد

>>>   پشتون ها صدها سال تجربه حکومت داری داشته در حالیکه تاجک ها 9 ماه هم حکومت کرده نتوانستند. به تاریخ مراجعه نمائید.

>>>   چرا نباشد آیا شما مشکلی دارید هر کس که می تواند قدرت را بدست بگیرد باید انجام دهد چه پشتون و په دیگر اقوام تا کی ما اینقدر نژاد پرست باشیم بی سوادان تا کی می خواهید ادامه دهید

>>>   اقوام دیگر باید آدم شوند ودرکنار هم قرار گیرند. هنوز غلام منشانه فکر میکنند، ما مزدوری نکنیم دیگران مزدور نوازی نمی کنند. فهیم اینبار باز حلقه غلامی را درگردن آویخت، قانونی دربن غلامی را قبول کرد......ما غلام پرور هستیم، انسان شدن از همه مهم است ومفید بودن پس باید روی انسانیت وفکر انسانی توجه داشت،
بهار کابل

>>>   وصیب جان سلام تقدیم میکنم . برادرگل قهر نشوید. پشتونها نظر به ضرورت شان مجبور بودند ، که دری یاد بگیرند. مثلآ وقتیکه مهاجرین افغان به کشور های خارج پناهنده شدند . مجبور گردیدند، که زبان آنها را یاد بگیرند. زیر آموختن و یاد گرفتن زبان خارجی ها باعث پیشرفت سطح زندگی پناهنده ها در کشور میزبان میگردد. در غیر آن اگر زبان را یاد نگیرند در همه مسایل همزیستی ، اجتماعی و اقتصادی مشکلات فروانی برایشان خلق میکند. همیطور پشتونها برای درس وتحصیل و کار کردن بکابل می آمدند. پس مجبور می شدند که برای آسان شدن مشکلات شان دری یاد بگیرند. به همین ترتیب دری زبان های که در ولایات پشتون نشین کار و شغل داشتند مجبور میشدند که برای آسان شدن مشکلات شان پشتو یاد بگیرند. و این کار هم صورت گرفته است. من از روی تعصب و غرض هیچوقت خلاف اصول و منطق صحبت نمیکنم. بنآ یاد گرفتن یک لسان نظر به ایجاب شرایط و احساس ضرورت محیط آن قابل تعمیل است . نه به زور. امید وارم برادر محترم من اگر خدا ناخواسته کدام تعصب و غرض احساسات پاک شان را خدشه دار و نارام کرده باشد. با این دلیل ارائه شده قناعت نمایند. ما و شما باهم برادرهستیم . هر قدر بالای یکدیگر اعصبانی و قهر شویم مگر در روز بد باهم یکی هستیم . خواهش من همین است که از همچو موضوعات بگذرید. آنهایکه در عقب این ماجرا قرار دارند بتحریک استعمار تفرقه می اندازند و حکومت میکنند. وسلام

>>>   اګر پشتون های آن طرف خط را هم باخود یکجا کنید بازهم به رقم ۵۰ و۶۰ فیصد نمی رسید . البته بدبختی ما همیشه از همین ناحیه بوده که پشتون های آنطرف با اشتن تابعیت دوگانه پاکی و افغانی همواره مشکلات بوجود میاورند و در انتخابات قبلی بسیاری از آن ها به نفع کرزی رأی دادند وحالا هم کارت های انتخاباتی را دریافت نموده حتمآ به کمک شما می آیند وباز شما خواهید ګفت که ما ۵۰ ویا ۶۰ فیصد هستیم !! شما خود مقایسه نمایید بدون ننګرهار و قندهار که آنجا هم ۲۰ تا ۳۰ فیصد نفوس دیګر اقوام را تشکیل میدهد دیګر شهرهای پشتون نشین به حساب شهر نمی آید اما برعکس شما کابل هرات مزار تمامی ولایات سمت شمال را ببینید وتراکم جمعیت را. ارزګان زابل پکتیکا کنړ را نمتوان به حساب ولایت آورد شاید تمامی مناطق مسکونی از ۱۰۰ ک.م در این شهر ها زیاد نباشد ودر کنر وپکتیکا ۵۰ فیصد اقوام آنطرف خط ساکن میباشند.خلاصه وقتی میګویم ولایت باید درآن نفوسی وجود داشته باشد وبه آن حساب متوانیم بګوییم ولایت زابل ویا. . بسیاری این به اصطلاح ولایت واجد شرایط ولسوالی شدن را هم ندارند.از همه این حرف ها که بګذریم همه شنیده وخوانده ایم که میګږیند چهار نفر دانا بهتر از هزار نفر ...است وما امروز در افغانستان بخوبی میبینم چرا کرزی وتیم کاریش ناکام میباشد .پس من فکر میکنم هر که را عقلیست قلمش باید داد .هرکه رانیست بیلکی دستش داد. و همین یگانه راه حل و بیرون رفت از بحران کنونی کشور است. راست از هلمند بخاطر این یاد نکردم چراکه در آنجا افغان کم و دیگران زیادترند.

>>>   به اساس رساله ها و نوشته هایکه از گذشته موجود است ، پشتون ها قبل از امضای معاهده دیورند که انرا هم خود پشتونها امضاء نموده اند 47 فیصد را تشکیل میدادند ، و تاجیکها 37 فیصد ، هزاره ها 15 فیصد و متباقی دیگر اقوام کشور ر ا .
بعد از امضاء معاهده دیورند حدود 17 فیصد مردمان پشتون انطرف مرز قرار گرفتند که دراینصورت فیصدی پشتون ها فعلا در افغانستان حدود 30 فیصد را تشکیل میدهند.
اینکه اینها دعوای اکثریت را دارند از روی کدام امار و ارقام صحبت میکنند ، که باید واضح شود ما که سراغ نداریم .
چون انها به زور و استبداد از روز اول حکومت را در دست داشته اند وهنوز هم در همان فکر هستند. وشاید تا دور بعدی انتخابات ریاست جمهوری وضعیت به هیمن منوال ادامه یابد . ولی مطمینا که مردم اکنون بیدار شده اند و درنهایت حق به حق دارخواهد رسید .
حسن غمکش

>>>   اقوام غیر پشتون اولآ کشور خود را بهیچوچه نمی فروشند و اگر احیانآ فروختند قمیت می فروشند . اما پشتون ها ارزان میفروشند. پس هر کی ارزان فروخت مقام اول را دارد. اگر دیگر اقوام غیر پشتون هم خاک خود را ارزان و در معرض فروش قرار دهند . باور دارم که اقوام غیر پشتون هم میتوانند بمقام ریاست جمهوری دست بیابند. دراین راه باید رقابت صورت بگیرد. رقابت بازار آزاد. بدون رقابت بازار آزاد انسان به هیچ معامله کامیابی ندارد. این بود دلیل اصلی . خدا کند برادران عزیز پشتونهای هموطن نازنینم قهر نشده باشند. خوب میکنید . خدمت میکنید. اگر برای مردم و ملت خود خدمت نمیکنید لااقل برای خود و برای کشور های دیگر خدمت میکنید.

>>>   سلام بر تمامي دستان
به نظر من كه تا اين ....... لحفظي ما افغانها باشدكه تو تاجيك استي من هزاره آن بشتون وآن ازبك بلآخره افغانستان هيج وقت آباد نخواهد شد به جاي اين حرف ها بيايد كه به فكر راهي حل مثبت باشيم تا افغانستان را از اين ويرانيها نجاد بديم
به فكر وطن باشيم نه اينكه به فكر دوري از همديگر باشيم بيايد همه باهم كشور خود را بسازيم
دوستان ديگر بس است
ع ز از هرات موقيم قاهره مصر

>>>   سلام
افسوس است که باز نه میفهمی اګر صد بار برایت بګویم همان شعر است که پیشروی ..... یسین خواندن است و بس . در انتخابات معلوم میشه که کی چقدر فیصد است شما این ۴۴ نفر را حتما نامیشان را خواندید و دیدید که کی کیست و چیست که در انها چند نفر مطرح پشتون قراردارد مانند حامد کرزی ، داکتر عبدالله ، داکتر اشرف غنی احمدزی، میرویس یاسینی، شهنواز تنی، هدایت امین ارسلا ، حبیب منګل، شاه محمود پوپل، عبدالجبار ثابت،ملا عبدالسلام خان راکتی که همه از قوم پشتون هستند در انتخابات رای انها شمار کن باز فیصدی پشتونها را تعیین کن.
تاجک ها :اقاخان عبدالطیف پدرام ، بشیر بیژن ، حسیب ارین ، سید جلال خان،شهلا عطا که تاجک هستند فیصدی و رای انها ببین که چقدر است ، و دربین مردم تاجک چقدر محبوبیت دارد .
هزاره : داکتر رمضان بشردوست ......... از این محترم را هم حساب و تعین کن .
ازبک و ترکمن: اکبربای را هم ببین و فیصدی را تعین کن
منظور درین نیست که کی کی است بلکه منظور ما باید این باشد که ار کدام قوم کدام قوم حمایت میکند و چرا ؟ اګر دلیلش را پیداکردی باز میفهمی که تعیین فیصدی چطور است بنا از شما ها خواهش میکنم که به ګفته یکتعداد از شما که پشتونها اکثرا پادشاهی کرده بنا به بشیر بیژن که تاجک است رای بدهید که فیصدی شما تاجک ها هم معلوم شود که چقدر هستید ایا لیاقت پادشاهی را دارید یا خیر ؟
ما خو فکر کردیم که باید رای خویش را به این افراد مانند داکتر عبدالله ،اشرف غنی احمدزی ، حامد کرزی که از قوم پشتون هستند و مردم سرتاسری هستند که همه اقوام برایش یکی هستند و برای انها پشتون ، تاجک هزاره و غیره مطرح نیست بدهیم نه اینکه به .............. که باعث تعصب و تفرقه میګردد رای بدهیم حالت شما تا فعلا اینطور است اګر خدا ناخواسته قدرت را بدست بګیرید چی حالت را به سر دیګر اقوام کشور و وطن مانند سالهای ۱۳۷۲ که چوکی نیم کله همرای شما بود بوجورد بیاورید. حالا مردم میفهمد که برای کی رای بدهد و کی ظرفیت رای دادن را دارد . پشتون ها ۵۰- ۶۰ ٪ تاجک ها ۱۰ ٪ هزاره ۱۲٪ ازبک ۱۲٪ دیګر متباقی .

>>>   اینکه کی چه است تاریخ خود گواه است حاجت به این ندارد که که مثل شما افراد کم ظرف و کم دانش به قضاوت بنشیند. اینکه چرا د رطول همین مدت پشتونها حکومت کردند به همه معلوم است بخاطریکه همیشه معامله گر و فروخته شده بوده اند. پدر کلانت ...... درانی .......... نادر افشار چه قسم به قدرت رسید بعدا اولاده های .......... ان چطور بخاطر رسیدن به قدرت برادر ، برادر را و به همین ترتیب هرکدام بخاطر ر سید ن به قدرت به جان هم افتاده اند که تماما درج تاریخ شده است . اینکه مجاهد دلیر و افغان واقعی حبیب الله کلکانی به قدرت رسید امروز نام شان در تاریخ افغانستان به خط زرین نوشته شده که معامله گر نبوده و بخاطر قدرت کسی را در روی قران تعهد کرده نکشته است . یک اندازه خجالت بکشید شما از قما ش همان مردمان هستید که از یکطرف بالای قران پاک تعهد به مذاکره میکنید از طرف دیگر بخاطر رسیدن به قدرت قران را نادیده میگیرید و به شهادت میرسانید . به راستی که چوچه های انگلیس هستید.
ماند موضوع استاد ربانی ، زمانیکه او به قدرت رسید تمام تان دست به گردن ای ، اس ، ای انداخته و خودرا غلام حلقه به گوش ان ساخته اتش جنگ را در دادید ، کابل را استاد ربانی خراب نکرد بلکه کاکا گلبدین ، حقانی و امثال انها که نواسه های همان مردم معامله گر بودند خراب کردند، کشتن و به اتش کشیدند درست گفته اند که "ذات ماهی خطا نیایی ".پشتونها هنوز تا حال کدام لسان منظم و قبول شده ندارند چه رسد به ادب و فرهنگ .مطمین باشید که زمان زوال تان فرا رسیده به زودی خواهیم دید که چطور چهره وماهیت اصلی تان برملا خواهد شد ...

>>>   یک آدم با سواد بهتر از هزار نفر بیسواد .کیفیت مهم است نه کمیت. همین حرف برای شما کافی است ولی متاسفانه شما چون سواد ندارید درک کرده نمتوانید.افسوس ...

>>>   سلام
نام حبیب الله کلکانی ( بچه سقاو ) در تاریخ نوشته است اما مردم او را منحیث .... مشناسد که تاریخ خود ګواه است غلام ای اس ای معلوم هستند که کی است وه همه ایشان را میشناسند و فعلا هم مردم کسانیکه غلامان روس ، ایران وغیره هستند میشناسند چهره ما شناخته شده است در افغانستان و در جهان همه پی برده اند که تا ریاست جمهوری در دست پشتونها نباشد این وطن ارام نه میشه دلیل نا ارامی این وطن استاد شما ربانی است و همه دسته دارد و ندار او در انتخابات معلوم میشه که کی میبرد به امید روزیکه پدرام تاجک .....

>>>   دریک کلام باید گفت،.... بر..... حاکم درکشور.

>>>   سلام واحترامات خدمت تمام دوستان مسلمان
مشکلی اصلی این است که ما راه درست رافراموش کردیم وشیطان بالای ما حاکم گشته. راه حل ایمان وعقیده ما به خداوند واسلام باشد. چون تمام مشکلات قومی نژادی رابجز اسلام دیگر هیچ راه دیگر ازبین برده نمیتواند. اگرما واقعاً مسلمان باشیم هیچ وقت به تعصبات قومی علاقمند نمیشویم و هیچگاه درذلیل ساختن یک دیگر فکرنمیکنم. اگر یک حکومت اسلامی واقعی داشته باشیم که بجز از قوانین قرآنی ازدیگر چیزی پیروی نکند انشاالله که دردنیا واخیرت کامیاب خواهیم بود.
نه این حکومتهای که قوانین رااز غرب آورده وبالای مسلمانانی تطبیق مینمایند.

>>>   سلام دوستان
اینجا همه انسان های درس خوانده نظر نوشته اند ولی متاسفانه به جز چند نظری کلشان باز هم تبعیض آمیز بود و باز هم متاسفم که هم وطنان درس خوانده هم نمی توانند این را بفهمنند که افغانستان را هزاره یا تاجیک یا پشتون خراب نکرد این تفکر من و توست که خراب کرد من و تو.
خدا از افغانستان رفته است
به امید بازگشت اش
در افغانستانی متحد
لیلا

>>>   لیلا جان سلام .خوب طرز تفکر ما ویا خود ما ؛ البته شخصیت ما بیانګر تفکر ما است داشتن تفکر مهم نیست داشتن تفکر سالم و کارساز متواند اسباب سازنده ای یک شخصیت عالی ومبتکر باشد.طرز تفکر انسان زاده محیط ووابستګی های ګوناګون انسانها میباشد اګر حاصل واندوخته ما از همان پیوند ها ومحیط مثبت وباثمر باشد هویدا است ما از آن فیض وبهره ای خواهیم داشت ولی متاسفانه این اسباب سازنده ګی سالم در میان ما نیست ویک شیوه تقلید کور در میان ما رایج ګشته وآزاد اندیشی وجود ندارد.خوب وقتی نتیجه ګیری کنیم درخواهیم یافت که درد ورنج ما از بی سوادی ما است که هرکدام ما را به نحوی متضرر ساخته ومیسازد .نعوذباالله خدا از افغانستان نرفته بل ما اورا نمیبینم چه باچشم بسته نمتوان دید بزرګان فرموده اند ګه بی علم نتوان خدا را شناخت پس با این بیسوادی وجهالت که بر ما حکمرانی میکند خودتان سنجیده خداشناسی مارا اندازه نمایید. بدرود

م.س

>>>   برادر عزیز نور علی جان ! خانه خودت و پدرت آباد باشد. راستی آنقدر جالب نوشته بودید که روح انسان را شاد میسازد. آفرین بتو انسان با دانش . از خداوند مهربان برایت موفقیت و سرفرازی تمنا میکنم. هر آن دوستانی که مطابق به نظر خود نوشته نموده اند خداوند در پناه خود همه تان را نگه بدارد.

>>>   معامله و معامله گری فقط از پشتونها و حکومت هم از پشتونها
تا که بازار تان گرم است معامله کنید ، بفروشید و حکومت کنید ، اگر روز ان رسید باز خواهی نخواهی جواب دادید

>>>   با سلام این مطلب تقریبا حقیقت است با این که چند نژاد مختلف در افغانستان است چرا باید این دفعه هم یک پشتون که خیلی به فکر اوضاع کشور نیست روی کار بیاید؟

>>>   چه قدر جنجالي !! راستي هركسي كه اين متن رانوشته ويا آنهاي كه انتقاد كرده من يك سوال ازهمه شما دارم
آيا تاچه اندازه مشكل را حل كرديد ؟ اصل گب اين است كه مشكلات راحل كنيم نه مشكل بيافرينيم من پيشنهاد مي كنم به كساني كه نميتوانند خود را ازحصارهاي تنگ قوم ومذهب وزبان بيرون كنند وتعصب كوروخام كه هم خود دربند وزنجيرباورهاي خود اسيراند وهم براي ديگران وجامعه مشكل آفرين مي شوند بروند بميرند هم خود را آسوده كنند هم ديگران را
عباس رستگار ازكابل

>>>   من حرف های جاغوری صاحب را تآیید و تصدیق مینمایم به هرصورت به امید روزیکه مادر صلح و آرامی و یک فضایی بدون تبعیض به سر ببریم
حبیبی

>>>   سلام بردران عزیز امروز جای افسوس است که ا مروز باز یک تعداد جوانان این کشور میخواهد این ملت رنجدیده کشور را در اندوه و تاریخ سیاه پردرد گذشته بیبیند .برادران عزیزمن از سخنان بی هوده وبی معنی تان صرف نظرکنید و این کشور دردیده خویش را به سوی ابادی و اتحاد ملی بکشانید بس است مایان وقتی زیاد خویش را با کشور های بیگانه ها سپری کردیم و هر گونه درد ورنج انان را قبول کرده و زندگی احتیاج داشتیم بس است بس است
نظیر احمد زیرک ننگرهار

>>>   سلام به همه!!!!
برادران محترم مشکل اساسی پشتون ها این است که درمقابل پشتوی خود از تمام چیز میگزرند . ایمان،اسلام،دین،زن،ناموس،عزت وآبرو به این فکرنمی کنند که به طرف حق باشند به این می سنجند که به طرف پشتوی خود باشند درمقابل پشتو ازهمه چیزخود تیرهستند. مثال به همه معلوم است که کرزی یک دست نشانده یک خاین یک غلام امریکا است به همه معلوم است که کدام خدمتی درین هشت سال به مردم نکرده اما وقتی دوباره خودرابه ریاست جمهوری کاندید کرد ودرمقابل اوحریف اصلی اش یک تاجک است پس غیرت پشتونی این بی غیرتها سرغیرت آمده می گویند که آخر یک تاجک چطور ریس جمهورباشد درحالیکه این رافکرنمی کنند که کرزی دراین هشت سال چه خدمت به مردم و ملت کرد؟
به خود یک عارمیدانند که چطور به یک پشتون خود رای ندهند.
کورکورانه بدون نظرداشت همه چیزهاطرف داری ازپشتون خود میکنندودرمقابل آن ازتمام ناموس دین واسلام خود تیرهستند.
ازحقیقت دیگرنیزباید نگذریم که تاجک ها اهلیت ریاست جمهوری راندارند زیرا به همه معلوم است که تاجک ها اتفاق ندارند مدیریت درست ندارند. هرقومی بزرگان قومی دارند ومانند گوسفند عقب آن بزرگان خود بدون درنظرداشت همه چیز کور کورانه روان هستند اما تاجکها کدام شخص بانفوس دربین خود ندارند. اگردارند هم باآینده ملت خود بازی کرده معامله گرشدند.
و.ب

>>>   عرض سلام وارادت دارم خدمت این مدیر شبکه !
وبعد تشکرمی کنم که از عمق قضیه ، بسیار مطالبی درست وحق که تابه حال نادیده گرفته می شود را نوشته کرده ونشر نمودید .واقعا من به شما افتخار می کنم .

مهلت ارسال نظر برای این مطلب تمام شده است